Topluluk oturumlarındaki yaralanma ve olayların çoğu oyunun kendisinden değil, kimsenin kontrol etmediği şeylerden kaynaklanır: ıslak bir zemin, yerinden oynamış bir karo, girişin hemen yanındaki bir atış alanı, koşu yolunun üzerindeki bir bank. Risk değerlendirmesi, bu şeyleri katılımcılardan önce fark etme alışkanlığından ibarettir. Bu derste, yaygın ve topluluk temelli ortamlar için tasarlanmış, uzmanlık eğitimi gerektirmeyen basit ve adım adım bir yöntem öğreneceksiniz.
01Risk değerlendirmesi nedir?
Risk değerlendirmesi, oturumdan önce üç soruyu yapılandırılmış bir şekilde yanıtlamaktır: Ne ters gidebilir? Bunun olasılığı ve ciddiyeti nedir? Riski azaltmak için ne yapacağım? Profesyonel sporda bu iş çoğunlukla uzmanlar tarafından yapılır. Gençlik çalışmasında ve topluluk sporunda ise genellikle kolaylaştırıcının görevidir. I-PLAY müfredatı, kolaylaştırıcıların hem açık hem de kapalı alan oturumları için temel bir risk değerlendirmesi yapabilmesini bekler.
02Adım adım
- 1Grubunuzu tanıyın. Kaç katılımcı var? Yaşları ne? Engelli, sağlık sorunu olan, hareket kısıtlılığı bulunan ya da deneyimi sınırlı kişiler var mı? Güvenlik talimatlarını etkileyebilecek dil ihtiyaçları var mı? Uyarlamaları doğaçlama yapmak yerine önceden planlayın.
- 2Alanı inceleyin. Katılımcılar gelmeden önce tüm alanı dolaşın. Zemine, sınırlara, engellere, çıkışlara, aydınlatmaya ve tekerlekli sandalye ya da diğer hareket yardımcıları için erişime bakın.
- 3Malzemeyi kontrol edin. Her malzemeyi keskin kenarlar, çatlaklar, kıymıklar, ağırlık tehlikeleri ve sağlamlık açısından inceleyin. Tahta bir sopa, ağır bir disk ya da üst üste dizilmiş kiremitler açık güvenlik sınırları gerektirir. Bir ilk yardım çantasını hazır bulundurun.
- 4Tehlikeleri belirleyin ve derecelendirin. Her tehlike için zarara yol açma olasılığının ne olduğunu ve bu zararın ne kadar ciddi olacağını sorun. Enerjinizi hem olası hem de ciddi olan risklere yoğunlaştırın.
- 5Kontrol önlemlerine karar verin. Mümkünse tehlikeyi ortadan kaldırın; mümkün değilse azaltın (etkinliğin yerini değiştirin, güvenli bir bölge işaretleyin, malzemeyi değiştirin, kuralı uyarlayın).
- 6Acil durumlar için plan yapın. İlk yardım çantasının nerede olduğunu, kimin ilk yardım yapabileceğini, acil servislerin nasıl aranacağını ve en yakın çıkışın ya da toplanma noktasının nerede olduğunu bilin.
- 7Oturum sırasında ve sonrasında gözden geçirin. Koşullar değişir: yağmur başlar, grup yorulur, daha fazla kişi gelir. Duruma göre anında uyum sağlayın ve bir dahaki sefere neyi değiştireceğinizi not edin.
03Kapalı ve açık alan: farklı riskler
| Ortam | Tipik tehlikeler | Olası kontrol önlemleri |
|---|---|---|
| Kapalı alan (spor salonu, salon, sınıf) | Kaygan zeminler, oyun alanlarına yakın duvarlar ve köşeler, mobilyalar, yetersiz havalandırma, atış oyunları için sınırlı alan | Oyun alanını boşaltın ve işaretleyin, duvarlardan güvenli bir tampon mesafe bırakın, daha yumuşak ya da daha hafif nesneler kullanın, atış yönünü kapılardan uzağa planlayın |
| Açık alan (park, meydan, okul bahçesi) | Engebeli ya da ıslak zemin, cam veya çöp, trafik, güneş ve sıcak, soğuk, alanın içinden geçen yayalar, tuvaletlere ve suya uzaklık | Zemini inceleyin ve temizleyin, sınırları açıkça işaretleyin, gölgelik alanlar seçin, su molaları planlayın, halka açık etkinliklerde çevreyi gözetmesi için birini görevlendirin |
04Oturum öncesi güvenlik kontrol listesi
| Kontrol | Tamam mı? |
|---|---|
| Alan tüm katılımcılar için erişilebilir (girişler, zemin, tuvaletler) | ☐ |
| Sınırlar ve güvenli bölgeler (ör. atış ya da bekleme bölgeleri) açıkça işaretlenmiş | ☐ |
| Engeller, çöpler ve tehlikeler kaldırılmış ya da işaretlenmiş | ☐ |
| Tüm malzemeler keskin kenar, ağırlık ve sağlamlık açısından kontrol edilmiş | ☐ |
| Uyarlanmış yardımcı malzemeler (ör. daha parlak renkli toplar, daha hafif sopalar) hazır ve kimseyi ayrı tutmadan oyuna dahil edilmiş | ☐ |
| Bir ilk yardım çantası mevcut ve kullanmayı bilen biri var | ☐ |
| Acil durum iletişim bilgileri ve en yakın çıkış ya da toplanma noktası biliniyor | ☐ |
| Katılımcıların özel ihtiyaçları biliniyor ve uyarlamalar planlanmış | ☐ |
| Yazılı fotoğraf/video onayı alınmış (18 yaş altı için veli onayı) | ☐ |
| Gerektiğinde su, gölge ya da ısıtma mevcut | ☐ |
05Ortak sorumluluk
Bu modülün yol gösterici sorularından biri, bir kolaylaştırıcının sorumluluğunun nerede başlayıp nerede bittiğini ve bu sorumluluğu başka kimlerin paylaştığını sorar. Güvenli bir oturumu planlamak ve yürütmekten siz sorumlusunuz, ancak yalnız değilsiniz: ev sahibi kuruluş, tesis yöneticileri, refakatçiler, veliler ya da vasiler ve katılımcıların kendileri de rol sahibidir. Onları sürece dahil edin. Bir refakatçiyi bilgilendirmek, alanı kimin kontrol edeceği konusunda tesisle anlaşmak ya da katılımcılardan fark ettikleri tehlikeleri bildirmelerini istemek, sorumluluğu sağlıklı bir şekilde paylaştırır.
- ✓Temel bir risk değerlendirmesi şunu sorar: ne ters gidebilir, bunun olasılığı ve ciddiyeti nedir ve bu konuda ne yapacağım?
- ✓Adımları izleyin: grubunuzu tanıyın, alanı inceleyin, malzemeyi kontrol edin, tehlikeleri derecelendirin, kontrol önlemlerini ve acil durumları planlayın, gözden geçirin.
- ✓Kapalı ve açık alan oturumları farklı tehlikeler taşır; kontrollerinizi ortama göre uyarlayın.
- ✓Güvenlik ortak bir sorumluluktur – tesisi, refakatçileri ve katılımcıları sürece dahil edin.
- 1Her gün gördüğünüz için alışılagelen alanınızdaki hangi tehlikeyi artık fark etmez oldunuz?